Do sự rộng lớn và đa dạng của Ấn Độ, âm nhạc Ấn Độ bao gồm vô số thể loại với nhiều biến thể và hình thức khác nhau, bao gồm nhạc cổ điển, nhạc dân gian (folk), nhạc rock và nhạc pop. Nó có lịch sử trải dài vài thiên niên kỷ và phát triển trên nhiều địa điểm địa lý trải khắp tiểu lục địa. Âm nhạc ở Ấn Độ khởi đầu như một phần không thể thiếu của đời sống văn hóa xã hội và tôn giáo.
Hệ thống ký âm của Ấn Độ có lẽ là hệ thống lâu đời nhất và tinh vi nhất thế giới.
Vào đầu thế kỷ 14 dưới triều đại Khilji, đã có các buổi hòa nhạc và cuộc thi giữa các nhạc sĩ dòng Hindustani và Carnatic.
Vào cuối những năm 1980, các nghệ sĩ gốc Ấn tại Anh đã kết hợp truyền thống Ấn Độ và phương Tây để tạo nên dòng nhạc Asian Underground (Nhạc ngầm Châu Á).
Âm nhạc Cổ điển Ấn Độ
Hai truyền thống chính của âm nhạc cổ điển Ấn Độ là Nhạc Carnatic, chủ yếu được thực hành ở các vùng bán đảo (phía Nam), và Nhạc Hindustani, phổ biến ở các vùng phía Bắc, phía Đông và miền Trung. Các khái niệm cơ bản của nền âm nhạc này bao gồm: Shruti (vi âm), Swaras (nốt nhạc), Alankar (nghệ thuật luyến láy/trang trí), Raga (giai điệu ngẫu hứng từ các quy tắc cơ bản), và Tala (các mẫu tiết tấu dùng trong bộ gõ).
Hệ thống âm điệu của nó chia một quãng tám thành 22 đoạn gọi là Shrutis. Các đoạn này không hoàn toàn bằng nhau nhưng mỗi đoạn xấp xỉ bằng một phần tư cung của âm nhạc phương Tây. Cả hai dòng nhạc cổ điển đều dựa trên nền tảng của Bảy nốt nhạc trong Âm nhạc Cổ điển Ấn Độ. Bảy nốt này còn được gọi là Sapta svara hoặc Sapta Sur.
Các nốt này lần lượt là Sa, Re, Ga, Ma, Pa, Dha và Ni. Đây là các dạng viết tắt của:
-
Shadja (षड्ज)
-
Rishabha (ऋषभ)
-
Gandhara (गान्धार)
-
Madhyama (मध्यम)
-
Panchama (पंचम)
-
Dhaivata (धैवत)
-
Nishada (निषाद)
Chúng tương đương với Do, Re, Mi, Fa, Sol, La, Ti trong âm nhạc phương Tây. Chỉ bảy svara này đã xây dựng nên cả nhạc cổ điển Hindustani và nhạc cổ điển Carnatic. Đây là nền tảng của một raga. Khi bảy svara này không có bất kỳ biến thể nào, chúng được gọi là Shuddha svaras (nốt tự nhiên).
Các biến thể của những nốt này tạo thành Komal (nốt giáng) và Tivra (nốt thăng). Tất cả các svara khác ngoại trừ Sadja (Sa) và Pancham (Pa) đều có thể là Komal hoặc Tivra, nhưng Sa và Pa luôn là Shuddha svaras. Do đó, Sa và Pa được gọi là Achal Svaras (Nốt bất biến/cố định) vì chúng không di chuyển khỏi vị trí gốc, trong khi Re, Ga, Ma, Dha, Ni được gọi là Chal Svaras (Nốt biến đổi) vì chúng có thể thay đổi vị trí.
-
Sa, Re, Ga, Ma, Pa, Dha, Ni: Shuddha Svaras (Nốt tự nhiên)
-
Re, Ga, Dha, Ni: Komal Svaras (Nốt giáng)
-
Ma: Tivra Svara (Nốt thăng)
Học viện Sangeet Natak công nhận tám loại hình khiêu vũ và âm nhạc cổ điển, bao gồm: Bharatanatyam, Kathak, Kuchipudi, Odissi, Kathakali, Sattriya, Manipuri và Mohiniyattam. Ngoài ra, Bộ Văn hóa Ấn Độ cũng đưa Chhau vào danh sách cổ điển của mình.
Nhạc Carnatic
Nhạc Carnatic có nguồn gốc từ khoảng thế kỷ 14 – 15 sau Công nguyên và phát triển về sau. Nó ra đời tại Nam Ấn dưới thời Đế chế Vijayanagar thông qua các bản Keerthana do Purandara Dasa sáng tác. Giống như nhạc Hindustani, nó mang tính giai điệu với các biến tấu ngẫu hứng, nhưng có xu hướng tuân thủ các tác phẩm cố định nhiều hơn.
Một bài biểu diễn bao gồm một tác phẩm soạn sẵn đi kèm với các phần tô điểm ngẫu hứng dưới dạng Raga Alapana, Kalpanaswaram, Neraval và đối với các học viên trình độ cao hơn là Ragam Thanam Pallavi. Trọng tâm chính nằm ở thanh nhạc vì hầu hết các tác phẩm được viết để hát, và ngay cả khi chơi trên nhạc cụ, chúng cũng được thể hiện theo phong cách hát (gọi là gāyaki). Khoảng 300 ragam đang được sử dụng ngày nay.
Annamayya là nhà soạn nhạc đầu tiên được biết đến trong nhạc Carnatic. Ông được tôn vinh rộng rãi là Andhra Pada kavitā Pitāmaha (Cha đỡ đầu của nghệ thuật sáng tác ca khúc tiếng Telugu). Purandara Dasa được coi là cha đẻ của nhạc Carnatic, trong khi các nhạc sĩ sau này là Tyagaraja, Shyama Shastry và Muthuswami Dikshitar được coi là “Tam vị nhất thể” (Bộ ba vĩ đại) của nhạc Carnatic.
Các nghệ sĩ nổi tiếng của dòng nhạc Carnatic bao gồm: Ariyakudi Ramanuja Iyengar (cha đẻ của định dạng buổi hòa nhạc hiện nay), Palghat Mani Iyer, Madurai Mani Iyer, Semmangudi Srinivasa Iyer, Nedunuri Krishnamurthy, Anh em nhà Alathur, M. S. Subbulakshmi, Lalgudi Jayaraman, Balamuralikrishna, T. N. Seshagopalan, K. J. Yesudas, N. Ramani, Umayalpuram K. Sivaraman, Sanjay Subrahmanyan, T. M. Krishna, Bombay Jayashri, Aruna Sairam, Mysore Manjunath.
Vào tháng 12 hàng năm, thành phố Chennai (Ấn Độ) tổ chức Mùa Âm nhạc kéo dài tám tuần, đây là sự kiện văn hóa lớn nhất thế giới. Nhạc Carnatic đã đóng vai trò là nền tảng cho hầu hết âm nhạc ở Nam Ấn, bao gồm nhạc dân gian, nhạc lễ hội và cũng đã mở rộng ảnh hưởng đến nhạc phim trong khoảng 100–150 năm qua.
Nhạc Hindustani
Truyền thống nhạc Hindustani có từ thời Veda, nơi các bài thánh ca trong Sama Veda (một văn bản tôn giáo cổ đại) được hát dưới dạng Samagana chứ không phải tụng niệm. Nó tách khỏi nhạc Carnatic vào khoảng thế kỷ 13–14 sau Công nguyên, chủ yếu do ảnh hưởng của Hồi giáo. Phát triển một truyền thống mạnh mẽ và đa dạng qua nhiều thế kỷ, ngày nay nó có các truyền thống đương đại được thiết lập chủ yếu ở Ấn Độ nhưng cũng có ở Pakistan và Bangladesh.
Trái ngược với nhạc Carnatic (truyền thống nhạc cổ điển chính khác bắt nguồn từ phương Nam), nhạc Hindustani không chỉ chịu ảnh hưởng của các truyền thống âm nhạc Hindu cổ đại, triết học Veda lịch sử và âm thanh bản địa Ấn Độ, mà còn được làm phong phú bởi các thực hành biểu diễn Ba Tư của người Mughal. Các thể loại cổ điển bao gồm dhrupad, dhamar, khyal, tarana và sadra, ngoài ra còn có một số hình thức bán cổ điển.
Nguồn gốc tên gọi nhạc C(K)arnatic xuất phát từ tiếng Phạn: “Karnam” có nghĩa là tai và “Atakam” có nghĩa là ngọt ngào hoặc thứ gì đó còn đọng lại mãi.
Nhạc Bán Cổ điển (Light Classical Music)
Có nhiều loại hình âm nhạc nằm trong danh mục bán cổ điển hoặc cổ điển nhẹ. Một số hình thức bao gồm Thumri, Dadra, Bhajan, Ghazal, Chaiti, Kajri, Tappa, Natya Sangeet và Qawwali. Các hình thức này chú trọng vào việc khơi gợi cảm xúc rõ ràng từ khán giả, trái ngược với các hình thức cổ điển thuần túy.
Nhạc dân gian
Hira Devi Waiba, người tiên phong của các bài hát dân gian Nepal tại Ấn Độ
Bài viết chính: Nhạc dân gian Ấn Độ
Tamang Selo
Bài viết chính: Tamang Selo
Navneet Aditya Waiba – Ca sĩ nhạc dân gian
Đây là một thể loại âm nhạc của người Tamang và phổ biến trong cộng đồng nói tiếng Nepal ở Tây Bengal, Sikkim (Ấn Độ) và trên toàn thế giới. Nhạc được đệm bằng các nhạc cụ Tamang như Madal, Damphu và Tungna, mặc dù ngày nay các nhạc sĩ đã bắt đầu sử dụng các nhạc cụ hiện đại. Một bài Tamang Selo có thể bắt tai và sống động hoặc chậm rãi và du dương, thường được hát để truyền tải nỗi buồn, tình yêu, hạnh phúc hoặc các sự việc hàng ngày và những câu chuyện văn hóa dân gian.[39]
Hira Devi Waiba được ca ngợi là người tiên phong của các bài hát dân gian Nepal và Tamang Selo. Bài hát ‘Chura ta Hoina Astura’ (चुरा त होइन अस्तुरा) của bà được cho là bài Tamang Selo đầu tiên từng được thu âm. Bà đã hát gần 300 bài hát trong suốt sự nghiệp âm nhạc kéo dài 40 năm của mình.[40][41] Sau khi Waiba qua đời vào năm 2011, con trai bà là Satya Aditya Waiba (nhà sản xuất/quản lý) và Navneet Aditya Waiba (ca sĩ) đã hợp tác và thu âm lại những bài hát mang tính biểu tượng nhất của bà, phát hành album có tựa đề Ama Lai Shraddhanjali (आमालाई श्रद्धाञ्जली – Tưởng nhớ Mẹ).[42][43][44] Bộ đôi này là những cá nhân duy nhất trong dòng nhạc dân gian Nepal sản xuất các bài hát dân gian Nepal truyền thống đích thực mà không pha tạp hay hiện đại hóa.[45][46]
Bhangra và Giddha
Bài viết chính: Âm nhạc Punjab
Bhangra (tiếng Punjab: ਭੰਗੜਾ) là một hình thức nhạc dân gian thiên về vũ đạo của vùng Punjab. Phong cách âm nhạc hiện tại bắt nguồn từ phần nhạc đệm phi truyền thống cho các đoạn riff của vùng Punjab có cùng tên gọi. Điệu nhảy của phụ nữ vùng Punjab được gọi là Giddha (tiếng Punjab: ਗਿੱਧਾ).
(Chú thích ảnh: ‘Tamak’ (phải) và ‘Tumdak’ (trái) – những loại trống điển hình của người Santhal, được chụp tại một ngôi làng ở quận Dinajpur, Bangladesh.)
Bihu và Borgeet
Các bài viết chính: Bihu, Borgeet, và Âm nhạc Assam
(Chú thích ảnh: Thanh niên Assam đang biểu diễn Bihu)
Bihu (tiếng Assam: বিহু) là lễ hội Năm mới của Assam diễn ra vào giữa tháng 4. Đây là lễ hội của thiên nhiên và Mẹ Trái đất, trong đó ngày đầu tiên dành cho bò và trâu. Ngày thứ hai của lễ hội dành cho con người. Các điệu nhảy và bài hát Bihu đi kèm với trống truyền thống và nhạc cụ hơi là một phần thiết yếu của lễ hội này. Các bài hát Bihu tràn đầy năng lượng và nhịp điệu để chào đón mùa xuân lễ hội. Trống Assam (dhol), Pepa (thường làm từ sừng trâu), Gogona là những nhạc cụ chính được sử dụng.[47][48]
Borgeets (tiếng Assam: বৰগীত) là những bài hát trữ tình được đặt theo các raga (giai điệu) cụ thể nhưng không nhất thiết theo bất kỳ tala (nhịp điệu) nào. Những bài hát này, được sáng tác bởi Srimanta Sankardeva và Madhavdeva vào thế kỷ 15–16, được sử dụng để bắt đầu các buổi cầu nguyện trong các tu viện, ví dụ: Satra và Namghar gắn liền với Ekasarana Dharma; và chúng cũng thuộc về kho tàng Âm nhạc Assam bên ngoài bối cảnh tôn giáo. Chúng là một dòng trữ tình thể hiện tình cảm tôn giáo của các nhà thơ phản ứng trước các tình huống khác nhau, và khác với các lời bài hát khác gắn liền với Ekasarana Dharma.
(Chú thích ảnh: Nhóm nhạc sĩ dân gian Dharohar đang biểu diễn tại Pháo đài Mehrangarh, Jodhpur, Ấn Độ)
Các nhạc cụ nổi bật được sử dụng trong borgeets là Negera, Taal, Khols, v.v.[49]
Dandiya
Bài viết chính: Dandiya
Dandiya hay Raas là một hình thức múa văn hóa của người Gujarat được biểu diễn với những chiếc gậy. Phong cách âm nhạc hiện tại bắt nguồn từ nhạc đệm truyền thống cho điệu múa dân gian này. Nó được thực hành chủ yếu ở bang Gujarat. Cũng có một loại múa và âm nhạc khác liên quan đến Dandiya/Raas được gọi là Garba.
Gaana
Bài viết chính: Gaana
Gaana là một “tập hợp các nhịp điệu, phách và cảm xúc giống như rap, bản địa của người Dalit ở Chennai.”[50][51] Nó đã phát triển qua hai thế kỷ qua, kết hợp ảnh hưởng từ các siddhar (những người thành thạo mật tông) của Tamilakam cổ đại, các vị thánh Sufi Tamil và nhiều hơn nữa.[50] Các bài hát Gaana được biểu diễn tại đám cưới, chương trình sân khấu, các cuộc mít tinh chính trị và đám tang. Người biểu diễn hát về nhiều chủ đề, nhưng cốt lõi của gaana được cho là “nỗi thống khổ và u sầu” dựa trên những cuộc đấu tranh trong cuộc sống.[50] Trong vài thập kỷ qua, thể loại này đã thâm nhập vào âm nhạc của ngành công nghiệp điện ảnh Tamil chính thống và trở nên phổ biến.[50][52] Các ban nhạc gaana đương đại như The Casteless Collective đang đưa thể loại này đến với khán giả mới đồng thời sử dụng nó cho các hoạt động xã hội, đặc biệt là chống lại sự phân biệt đẳng cấp.[50]
Haryanvi
Bài viết chính: Âm nhạc Haryanvi
(Video mô tả: Thời lượng 3 phút 13 giây. Video các nhạc sĩ chơi Dhol, nhạc cụ dây (Ektara) và Been tại Hội chợ Thủ công Quốc tế Surajkund (khoảng ngày 12 tháng 2 năm 2012).)
Nhạc dân gian Haryana có hai hình thức chính: nhạc dân gian cổ điển của Haryana và nhạc dân gian desi của Haryana (nhạc đồng quê của Haryana).[53] Chúng mang hình thức của những bản ballad và nỗi đau chia ly của những người yêu nhau, lòng dũng cảm và sự gan dạ, mùa màng và hạnh phúc.[54] Haryana rất giàu truyền thống âm nhạc và thậm chí các địa danh cũng được đặt theo tên các raga, ví dụ quận Charkhi Dadri có nhiều ngôi làng được đặt tên là Nandyam, Sarangpur, Bilawala, Brindabana, Todi, Asaveri, Jaisri, Malakoshna, Hindola, Bhairvi và Gopi Kalyana.[53][55]
Himachali
Nhạc dân gian của Himachal thay đổi tùy theo sự kiện hoặc lễ hội. Một trong những phong cách âm nhạc phổ biến nhất là Nhạc Nati, trong đó nati là điệu múa truyền thống được thực hiện trên nền bài hát. Nhạc Nati thường mang tính chất ăn mừng và được thực hiện trong các hội chợ hoặc các dịp khác như đám cưới.
Jhumair và Domkach
Jhumair và Domkach là nhạc dân gian Nagpuri. Các nhạc cụ được sử dụng trong nhạc và múa dân gian là Dhol, Mandar, Bansi, Nagara, Dhak, Shehnai, Khartal, Narsinga, v.v.[56][57]
Lavani
Bài viết chính: Lavani
Lavani bắt nguồn từ từ Lavanya có nghĩa là “vẻ đẹp”. Đây là một trong những hình thức múa và âm nhạc phổ biến nhất được thực hành trên khắp Maharashtra. Trên thực tế, nó đã trở thành một phần cần thiết trong các buổi biểu diễn múa dân gian Maharashtrian. Theo truyền thống, các bài hát do các nghệ sĩ nữ thể hiện, nhưng đôi khi các nghệ sĩ nam cũng có thể hát Lavanis. Hình thức múa gắn liền với Lavani được gọi là Tamasha. Lavani là sự kết hợp giữa bài hát và điệu múa truyền thống, đặc biệt được biểu diễn trên nền nhịp điệu mê hoặc của ‘Dholaki’, một nhạc cụ giống như trống. Điệu múa được thực hiện bởi những người phụ nữ quyến rũ mặc sari dài chín yard. Chúng được hát với nhịp độ nhanh. Lavani bắt nguồn từ vùng khô hạn của Maharashtra và Madhya Pradesh.
Manipuri
Bài viết chính: Âm nhạc Manipur
(Chú thích: Các Gandharva dưới dạng vũ công được tìm thấy trong các tác phẩm điêu khắc tại các ngôi đền thời kỳ đầu trung cổ ở Đông Nam Á, Đông Á, Siberia, Micronesia, Polynesia và Bắc Cực. Người Meitei tin rằng họ chính là các Gandharva.[58])
Âm nhạc Manipur và Múa Manipuri là di sản của người Manipuri. Theo truyền thống của người Manipuri ở chân núi Himalaya và các thung lũng nối Ấn Độ với Miến Điện, họ là các Gandharva (nhạc sĩ và vũ công thiên giới) trong các văn bản Vệ Đà (Vedic),[58] và các văn bản lịch sử của người Manipuri gọi khu vực này là Gandharva-desa.[59] Usha trong kinh Vệ Đà, nữ thần bình minh, là một mô típ văn hóa cho phụ nữ Manipuri, và trong truyền thống Ấn Độ, chính Usha là người đã tạo ra và dạy nghệ thuật múa nữ tính cho các cô gái.[59] Truyền thống truyền miệng về điệu múa của phụ nữ này được tôn vinh là Chingkheirol trong truyền thống Manipuri.[59]
Các văn bản tiếng Phạn cổ đại như sử thi Mahabharata có nhắc đến Manipur, nơi Arjuna gặp và đem lòng yêu Chitragada.[58] Múa được gọi là Jagoi trong một ngôn ngữ Meitei chính của vùng và nó có truyền thống lâu đời ở Manipur. Điệu múa Lai Haraoba có khả năng có nguồn gốc cổ xưa và chia sẻ nhiều điểm tương đồng với các tư thế múa của Nataraja và đệ tử huyền thoại của ông tên là Tandu (địa phương gọi là Tangkhu).[59][58] Tương tự như điệu múa liên quan đến thường dân Khamba và công chúa Thoibi – những người đóng vai Shiva và Parvati của toàn Ấn Độ, trong câu chuyện tình yêu bi thảm huyền thoại của Khamba-Thoibi được tìm thấy trong sử thi Moirang Parba của Manipuri.[58][59][60]
Nhạc Marfa
Bài viết chính: Nhạc Marfa
Hadrani Marfa, hay đơn giản là nhạc Marfa, được cộng đồng Siddi Đông Phi du nhập vào Bang Hyderabad vào thế kỷ 18 từ âm nhạc Phi-Ả Rập của Hadhramawt ở Yemen. Đây là một hình thức âm nhạc và khiêu vũ nhịp điệu mang tính ăn mừng của người Hồi giáo Hyderabadi, được chơi với nhịp độ cao sử dụng nhạc cụ Marfa, daff, Dhol, gậy,[61][62] nồi thép và các dải gỗ gọi là thapi.[63]
Mizo
Bài viết chính: Âm nhạc Mizo
Âm nhạc Mizo bắt nguồn khi các câu đối được phát triển trong quá trình định cư tại Thantlang ở Miến Điện từ năm 1300 đến 1400 sau Công nguyên, và các bài hát dân gian phát triển trong thời kỳ này là dar hla (bài hát trên cồng chiêng); Bawh hla (Chiến ca), Hlado (Bài ca săn bắn); Nauawih hla (Hát ru). Sự phát triển mạnh mẽ hơn của các bài hát có thể được thấy từ thời kỳ định cư tại Lentlang ở Miến Điện, ước tính vào khoảng cuối thế kỷ 15 đến thế kỷ 17 sau Công nguyên.[64] Người Mizo chiếm đóng Mizoram hiện nay từ cuối thế kỷ 17. Thời kỳ tiền thuộc địa, tức là từ thế kỷ 18 đến thế kỷ 19, là một kỷ nguyên quan trọng khác trong lịch sử văn học dân gian Mizo. Trước khi bị Chính phủ Anh sáp nhập, người Mizo đã chiếm đóng Mizoram hiện nay trong hai thế kỷ. So với các bài hát dân gian thời kỳ định cư Thantlang và Lentlang, các bài hát trong giai đoạn này phát triển hơn về số lượng, hình thức và nội dung. Ngôn ngữ được trau chuốt hơn và mạch cảm xúc cũng tốt hơn. Hầu hết các bài hát trong giai đoạn này được đặt theo tên của người sáng tác.
Odissi
Bài viết chính: Nhạc Odissi
(File âm thanh: Thời lượng 1 phút 49 giây. Mẫu nghệ thuật trình diễn Odissi với Khổ thơ thứ 17 từ tác phẩm ‘Baidehisha Bilasa’ của nhà thơ Odia thế kỷ 17 Upendra Bhanja đang được hát. Truyền thống kịch Odissi và Kathakali đã có ảnh hưởng quan trọng đến các truyền thống kể chuyện của Ấn Độ.)
Jayadeva, nhà thơ thánh tiếng Phạn thế kỷ 12, nhà soạn nhạc vĩ đại và bậc thầy lừng lẫy của âm nhạc cổ điển, đã có đóng góp to lớn cho âm nhạc Odissi. Trong thời đại của ông, phong cách âm nhạc Odra-Magadhi đã được định hình và đạt đến vị thế cổ điển. Ông đã chỉ ra các raga cổ điển thịnh hành vào thời điểm đó để hát các bài hát này. Trước đó đã có truyền thống Chhanda đơn giản về đường nét âm nhạc. Từ thế kỷ 16 trở đi, các luận thuyết về âm nhạc[26][27] bao gồm Sangitamava Chandrika, Gita Prakasha, Sangita Kalalata và Natya Manorama. Một vài luận thuyết cụ thể là Sangita Sarani và Sangi Narayana cũng được viết vào đầu thế kỷ 19.
Odissi Sangita bao gồm bốn loại nhạc là Dhruvapada, Chitrapada, Chitrakala và Panchal, được mô tả trong các văn bản âm nhạc Oriya cổ đại. Odissi Sangita (âm nhạc) là sự tổng hợp của bốn loại nhạc này.
Những người trình diễn vĩ đại[26][27] của nhạc Odissi trong thời hiện đại là cố Singhari Shyamasundara Kar, Markandeya Mahapatra, Kashinath Pujapanda, Balakrushna Das, Gopal Chandra Panda, Ramhari Das, Bhubaneswari Misra, Shymamani Devi và Sunanda Patnaik, những người đã đạt được sự xuất sắc trong âm nhạc cổ điển.
Rabindra Sangeet (âm nhạc của Bengal)
Bài viết chính: Rabindra Sangeet
(Chú thích ảnh: Chữ cái đầu bằng tiếng Bengal của Rabindranath Tagore được chạm khắc vào con dấu gỗ “Ro-Tho” này, có phong cách tương tự như các thiết kế được sử dụng trong các tác phẩm chạm khắc Haida truyền thống. Tagore đã tô điểm cho các bản thảo của mình bằng nghệ thuật như vậy.
Múa trên nền nhạc Rabindra Sangeet)
Rabindra Sangeet (tiếng Bengal: রবীন্দ্রসঙ্গীত Robindro Shonggit), còn được gọi là các bài hát Tagore, là những bài hát do Rabindranath Tagore viết và phổ nhạc. Chúng có những đặc điểm riêng biệt trong âm nhạc Bengal, phổ biến ở Ấn Độ và Bangladesh.[65] “Sangeet” có nghĩa là âm nhạc, “Rabindra Sangeet” có nghĩa là âm nhạc (hay đúng hơn là các bài hát) của Rabindra.
(Chú thích ảnh: N. Ramani và N Rajam được đệm nhạc bởi T S Nandakumar)
Tagore đã viết khoảng 2.230 bài hát bằng tiếng Bengal, hiện được gọi là Rabindra Sangeet, sử dụng âm nhạc cổ điển và nhạc dân gian truyền thống làm nguồn cảm hứng.[66][67]
Tagore đã viết quốc ca của Ấn Độ và Bangladesh, và ảnh hưởng đến quốc ca của Sri Lanka. Hơn nữa, việc số hóa Rabindra Sangeet đã được thực hiện bởi Saregama, đơn vị đã tạo ra các kho lưu trữ kỹ thuật số và đưa âm nhạc lên các nền tảng phát trực tuyến. Ngoài ra, sáng kiến “Tôn vinh Tagore” của Đại học Brainware bao gồm các kho lưu trữ trực tuyến, tài nguyên giáo dục và các buổi biểu diễn kỹ thuật số để quảng bá các tác phẩm của Tagore.
Shyama Sangeet (âm nhạc của Bengal)
Nói chung, tất cả âm nhạc dành riêng cho nữ thần Mẹ Kali được gọi là ‘Shyama Sangeet’ trong tiếng Bengal. Hai ca sĩ nổi tiếng của dòng Shyama Sangeet Bengal này là Pannalal Bhattacharya và Dhananjay Bhattacharya. Anh trai của Pannalal Bhattacharya là Prafulla Bhattacharya và người anh thứ Dhananjay Bhattacharya là những giáo viên âm nhạc đầu tiên của nghệ sĩ thánh Pannalal Bhattacharya. Dhananjay Bhattacharya đã ngừng hát những bài hát sùng đạo sau khi tìm thấy tinh thần sùng đạo ở người em trai Pannalal. Tuy nhiên, sau khi Pannalal Bhattacharya qua đời, ông đã đóng góp trở lại cho âm nhạc Bengal với nhiều bài hát sùng đạo bằng giọng hát ngọt ngào, du dương của mình.
Rajasthani
Bài viết chính: Âm nhạc Rajasthan
Rajasthan có một bộ sưu tập văn hóa rất đa dạng của các đẳng cấp nhạc sĩ, bao gồm Langas, Sapera, Bhopa, Jogi và Manganiyar (nghĩa đen: “những người xin/cầu xin”). Rajasthan Diary trích dẫn đó là một thứ âm nhạc đầy tâm hồn, hát bằng giọng khỏe khoắn với sự đa dạng hài hòa. Các giai điệu của Rajasthan đến từ nhiều loại nhạc cụ. Các loại đàn dây bao gồm Sarangi, Ravanahatha, Kamayacha, Morsing và Ektara. Các nhạc cụ gõ có đủ hình dạng và kích cỡ từ những chiếc Nagara và Dhol khổng lồ đến những chiếc Damru nhỏ bé. Daf và Chang là nhạc cụ yêu thích của những người tham gia lễ hội Holi (lễ hội sắc màu). Sáo và kèn túi mang hương vị địa phương như Shehnai, Poongi, Algoza, Tarpi, Been và Bankia.
Nhạc Rajasthani bắt nguồn từ sự kết hợp của các nhạc cụ dây, nhạc cụ gõ và nhạc cụ hơi cùng với sự trình diễn của các ca sĩ dân gian. Nó cũng có một sự hiện diện đáng kính trong âm nhạc Bollywood.
Sufi folk rock / Sufi rock
Sufi folk rock chứa các yếu tố của hard rock hiện đại và nhạc dân gian truyền thống với thơ Sufi. Mặc dù được tiên phong bởi các ban nhạc như Junoon ở Pakistan, nó đã trở nên rất phổ biến, đặc biệt là ở miền bắc Ấn Độ.
Uttarakhandi
Phần này không trích dẫn bất kỳ nguồn nào… (Tháng 3 năm 2016)
Bài viết chính: Âm nhạc Uttarakhand
Nhạc dân gian Uttarakhandi có nguồn gốc từ thiên nhiên và địa hình đồi núi của vùng này. Các chủ đề phổ biến trong nhạc dân gian của Uttarakhand là vẻ đẹp của thiên nhiên, các mùa khác nhau, lễ hội, truyền thống tôn giáo, thực hành văn hóa, truyện dân gian, các nhân vật lịch sử và lòng dũng cảm của tổ tiên. Các bài hát dân gian của Uttarakhand là sự phản ánh di sản văn hóa và cách mọi người sống cuộc sống của họ trên dãy Himalaya. Các nhạc cụ được sử dụng trong âm nhạc Uttarakhand bao gồm Dhol, Damoun, Hudka, Turri, Ransingha, Dholki, Daur, Thali, Bhankora và Masakbhaja. Tabla và Harmonium đôi khi cũng được sử dụng, đặc biệt là trong nhạc dân gian được thu âm từ những năm 1960 trở đi. Các nhạc cụ Ấn Độ chung và toàn cầu đã được đưa vào các bài hát dân gian phổ biến hiện đại bởi các ca sĩ như Mohan Upreti, Narendra Singh Negi, Gopal Babu Goswami và Chandra Singh Rahi.
Âm nhạc đại chúng tại Ấn Độ
Nhạc Dance
Các bài viết chính: Nhảy múa tại Ấn Độ, Nhạc Dance tiếng Hindi và Âm nhạc Bollywood
Nhạc Dance, hay còn được gọi phổ biến hơn là “nhạc DJ”, chủ yếu được chơi tại các hộp đêm, bữa tiệc, đám cưới và các dịp lễ hội khác. Thể loại này phổ biến hơn trong giới trẻ. Nó chủ yếu dựa trên nhạc phim Ấn Độ cũng như nhạc pop Ấn Độ; cả hai thể loại này đều có xu hướng vay mượn và hiện đại hóa các bài hát khiêu vũ cổ điển và dân gian bằng các nhạc cụ hiện đại cùng những sự đổi mới khác.
Nhạc Phim
Các bài viết chính: Filmi và Âm nhạc Bollywood
Hình thức lớn nhất của âm nhạc đại chúng Ấn Độ là filmi, hay các bài hát từ phim Ấn Độ; nó chiếm 72% doanh số bán nhạc tại Ấn Độ. Ngành công nghiệp điện ảnh Ấn Độ đã hỗ trợ âm nhạc bằng cách tôn vinh nhạc cổ điển trong khi sử dụng dàn nhạc phương Tây để hỗ trợ các giai điệu Ấn Độ.
Các nhà soạn nhạc như R. D. Burman, Shankar Jaikishan, S. D. Burman, Laxmikant–Pyarelal, Madan Mohan, Bhupen Hazarika, Naushad Ali, O. P. Nayyar, Hemant Kumar, C. Ramchandra, Salil Chowdhury, Kalyanji Anandji, Ilaiyaraaja, A. R. Rahman, Jatin–Lalit, Anu Malik, Nadeem-Shravan, Harris Jayaraj, Himesh Reshammiya, Vidyasagar, Shankar–Ehsaan–Loy, Salim–Sulaiman, Pritam, M. S. Viswanathan, K. V. Mahadevan, Ghantasala và S. D. Batish đã vận dụng các nguyên tắc hòa âm trong khi vẫn giữ lại hương vị cổ điển và dân gian. Những tên tuổi lừng danh trong lĩnh vực nhạc cổ điển Ấn Độ như Ravi Shankar, Vilayat Khan, Ali Akbar Khan và Ram Narayan cũng đã sáng tác nhạc cho phim.
Theo truyền thống, trong phim Ấn Độ, giọng hát cho các bài hát không phải do diễn viên thực hiện, mà được cung cấp bởi các ca sĩ hát lồng tiếng chuyên nghiệp (playback singers) để âm thanh nghe trau chuốt, du dương và có hồn hơn, trong khi các diễn viên hát nhép (lip-sync) trên màn ảnh. Trong quá khứ, chỉ một số ít ca sĩ cung cấp giọng hát cho phim. Những người này bao gồm Kishore Kumar, K. J. Yesudas, Mohammed Rafi, Mukesh, S. P. Balasubrahmanyam, T. M. Soundararajan, Hemant Kumar, Manna Dey, P. Susheela, Lata Mangeshkar, Asha Bhonsle, K. S. Chitra, Geeta Dutt, S. Janaki, Shamshad Begum, Suraiya, Noorjahan và Suman Kalyanpur.
Các ca sĩ hát lồng tiếng gần đây bao gồm Udit Narayan, Kumar Sanu, Kailash Kher, Alisha Chinai, KK, Shaan, S. P. Charan, Madhushree, Shreya Ghoshal, Nihira Joshi, Kavita Krishnamurthy, Hariharan, Ilaiyaraaja, A. R. Rahman, Sonu Nigam, Sukhwinder Singh, Kunal Ganjawala, Anu Malik, Sunidhi Chauhan, Anushka Manchanda, Raja Hasan, Arijit Singh và Alka Yagnik. Các ban nhạc rock như Indus Creed, Indian Ocean, Silk Route và Euphoria đã đạt được sức hút đại chúng với sự ra đời của truyền hình cáp âm nhạc.
Nhạc Pop
Bài viết chính: Nhạc Pop Ấn Độ
Xem thêm: Asian Underground, Bhangra (nhạc) và Bhangragga
Nhạc pop Ấn Độ dựa trên sự kết hợp của nhạc dân gian và cổ điển Ấn Độ với các nhịp điệu hiện đại từ các nơi khác nhau trên thế giới. Nhạc pop thực sự bắt đầu ở khu vực Nam Á với bài hát “Ko Ko Korina” của ca sĩ hát lồng tiếng Ahmed Rushdi vào năm 1966, sau đó là Kishore Kumar vào đầu những năm 1970.
Sau đó, phần lớn nhạc Pop Ấn Độ đến từ ngành công nghiệp điện ảnh Ấn Độ, và cho đến những năm 1990, chỉ một vài ca sĩ như Usha Uthup, Sharon Prabhakar và Peenaz Masani bên ngoài ngành này là nổi tiếng. Kể từ đó, các ca sĩ nhạc pop thuộc nhóm sau đã bao gồm Daler Mehndi, Baba Sehgal, Alisha Chinai, KK, Shantanu Mukherjee (hay còn gọi là Shaan), Sagarika, Colonial Cousins (Hariharan, Lesle Lewis), Lucky Ali và Sonu Nigam, cùng các nhà soạn nhạc như Zila Khan hoặc Jawahar Wattal, những người đã tạo ra các album bán chạy nhất với Daler Mehndi, Shubha Mudgal, Baba Sehgal, Shweta Shetty và Hans Raj Hans.
Bên cạnh những cái tên được liệt kê ở trên, các ca sĩ Indi-pop nổi tiếng bao gồm Sanam (Ban nhạc), Gurdas Maan, Sukhwinder Singh, Papon, Zubeen Garg, Raghav Sachar Rageshwari, Vandana Vishwas, Devika Chawla, Bombay Vikings, Asha Bhosle, Sunidhi Chauhan, Anushka Manchanda, Bombay Rockers, Anu Malik, Jazzy B, Malkit Singh, Raghav, Jay Sean, Jaimin Rajani, Juggy D, Rishi Rich, Udit Swaraj, Sheila Chandra, Bally Sagoo, Punjabi MC, Beno, Bhangra Knights, Mehnaz, Sanober và Vaishali Samant.
Gần đây, nhạc pop Ấn Độ đã có một bước ngoặt thú vị với việc “remix” (phối lại) các bài hát trong phim Ấn Độ cũ, thêm vào đó những nhịp điệu mới.
Nhạc Yêu nước
Cảm xúc yêu nước đã được khơi dậy trong lòng người dân Ấn Độ thông qua âm nhạc kể từ thời kỳ đấu tranh giành độc lập. Jana Gana Mana, quốc ca của Ấn Độ do Rabindranath Tagore sáng tác, được ghi nhận rộng rãi vì đã thống nhất Ấn Độ qua âm nhạc, và Vande Mataram của Bankim Chandra Chattopadhyay là bài hát quốc gia của Ấn Độ. Các bài hát yêu nước cũng được viết bằng nhiều ngôn ngữ địa phương như Biswo Bizoyi No Zuwan bằng tiếng Assam. Các bài hát sau độc lập như Aye mere watan ke logo, Mile Sur Mera Tumhara, Ab Tumhare Hawale Watan Saathiyo, Maa Tujhe Salaam của A.R. Rahman đã chịu trách nhiệm củng cố tình cảm hội nhập quốc gia và sự thống nhất trong đa dạng.
Sự du nhập của âm nhạc phương Tây tại Ấn Độ
Âm nhạc của thế giới phương Tây đã được du nhập vào Ấn Độ, tạo ra nhạc fusion (nhạc kết hợp) tại Ấn Độ, từ đó làm phong phú và tạo ra các thể loại âm nhạc phương Tây mang tính toàn cầu.
Goa trance
Các bài viết chính: Goa trance và Psychedelic trance
Goa trance, một phong cách nhạc điện tử bắt nguồn từ cuối những năm 1980 tại Goa, Ấn Độ, có những đường bass sôi nổi, kéo dài (drone-like), tương tự như chủ nghĩa tối giản techno của psytrance thế kỷ 21. Psychedelic trance đã phát triển từ Goa trance. Vào cuối những năm 1960 và đầu những năm 1970, Goa trở nên nổi tiếng như một thủ đô của dân hippie, dẫn đến sự phát triển của Goa trance trong suốt những năm 1980 bằng cách pha trộn văn hóa tâm linh của Ấn Độ với các yếu tố âm nhạc phương Tây của nhạc industrial, new beat và electronic body music (EBM), và phong cách Goa trance thực sự đã được thiết lập vào đầu những năm 1990.
Jazz và Blues
Các bài viết chính: Jazz tại Ấn Độ và Blues Ấn Độ
Jazz tại Ấn Độ lần đầu tiên được biểu diễn thường xuyên tại các đô thị lớn là Calcutta và Bombay vào đầu hoặc giữa những năm 1920. Từ những năm 1930 đến 1950 được gọi là thời kỳ hoàng kim của jazz tại Ấn Độ, khi các nhạc sĩ jazz như Leon Abbey, Crickett Smith, Creighton Thompson, Ken Mac, Roy Butler, Teddy Weatherford (người đã thu âm với Louis Armstrong) và Rudy Jackson đã lưu diễn tại Ấn Độ để tránh sự phân biệt chủng tộc mà họ phải đối mặt ở Hoa Kỳ. Vào những năm 1930, các nhạc sĩ jazz đã chơi tại các hộp đêm ở Bombay, chẳng hạn như tại phòng khiêu vũ khách sạn Taj Mahal; nhiều người trong số các nhạc sĩ này là người Goa, hầu hết cũng làm việc trong ngành công nghiệp điện ảnh Bollywood và chịu trách nhiệm giới thiệu các thể loại như jazz và swing vào nhạc phim Hindi.
Nhạc Blues Ấn Độ ít phổ biến hơn ở Ấn Độ so với jazz. Sự quan tâm đến nhạc blues ở Ấn Độ chỉ là ngẫu nhiên do có chung nguồn gốc với jazz.
Nhạc Rock và Metal / Rock Ấn Độ
Bài viết chính: Rock Ấn Độ
Chú thích hình ảnh trong bài: Nicotine đang biểu diễn tại ‘Pedal to the Metal’, TDS, Indore, Ấn Độ vào năm 2014. Ban nhạc này được biết đến là người tiên phong của nhạc metal ở miền Trung Ấn Độ.
Khung cảnh nhạc rock ở Ấn Độ nhỏ bé so với các khung cảnh âm nhạc phim (filmi) hoặc nhạc fusion. Nhạc rock ở Ấn Độ có nguồn gốc từ những năm 1960 khi các ngôi sao quốc tế như The Beatles đến thăm Ấn Độ và mang âm nhạc của họ theo. Sự hợp tác của các nghệ sĩ này với các nhạc sĩ Ấn Độ như Ravi Shankar và Zakir Hussain đã dẫn đến sự phát triển của raga rock. Các đài phát thanh sóng ngắn quốc tế như The Voice of America (Đài Tiếng nói Hoa Kỳ), BBC và Radio Ceylon đã đóng một vai trò lớn trong việc mang nhạc pop, folk và rock phương Tây đến với công chúng. Các ban nhạc rock Ấn Độ chỉ bắt đầu nổi lên muộn hơn nhiều, vào khoảng cuối những năm 1980.
Đó là khoảng thời gian mà ban nhạc rock Indus Creed, trước đây gọi là The Rock Machine, đã gây chú ý trên sân khấu quốc tế với các bản hit như Rock N Roll Renegade. Các ban nhạc khác nhanh chóng theo sau. Với sự ra đời của MTV vào đầu những năm 1990, người Ấn Độ bắt đầu tiếp xúc với nhiều hình thức rock khác nhau như grunge và speed metal, tác động đến nền âm nhạc quốc gia. Các thành phố thuộc Khu vực Đông Bắc, chủ yếu là Guwahati và Shillong, Kolkata, Delhi, Mumbai và Bangalore đã nổi lên như những “nồi lẩu thập cẩm” (trung tâm giao thoa) lớn cho những người đam mê rock và metal. Bangalore đã là trung tâm cho phong trào rock và metal ở Ấn Độ. Một số ban nhạc nổi bật bao gồm Nicotine, Voodoo Child, Indian Ocean, Kryptos, Thermal and a Quarter, Demonic Resurrection, Motherjane, Avial, Bloodywood và Parikrama. Các hãng đĩa chuyên về rock như DogmaTone Records và Eastern Fare Music Foundation đã xuất hiện, hỗ trợ các hoạt động rock Ấn Độ.
Từ miền Trung Ấn Độ, Nicotine, một ban nhạc metal có trụ sở tại Indore, đã được ghi nhận là người tiên phong cho nhạc metal trong khu vực.
Raga rock
Bài viết chính: Raga rock
Xem thêm: Psychedelic rock
Raga rock là nhạc rock hoặc pop với ảnh hưởng nặng nề của Ấn Độ, trong cấu trúc, âm sắc hoặc việc sử dụng nhạc cụ, chẳng hạn như đàn sitar và tabla. Raga và các hình thức nhạc cổ điển Ấn Độ khác bắt đầu ảnh hưởng đến nhiều nhóm nhạc rock trong những năm 1960; nổi tiếng nhất là The Beatles. Những dấu vết đầu tiên của “raga rock” có thể được nghe thấy trong các bài hát như “See My Friends” của The Kinks; và “Heart Full of Soul” của The Yardbirds, phát hành tháng trước đó, có đoạn riff giống đàn sitar của nghệ sĩ guitar Jeff Beck. Bài hát của The Beatles “Norwegian Wood (This Bird Has Flown)”, xuất hiện lần đầu trong album Rubber Soul năm 1965 của ban nhạc, là bài hát pop phương Tây đầu tiên thực sự kết hợp đàn sitar (do nghệ sĩ guitar chính George Harrison chơi). Đĩa đơn tháng 3 năm 1966 của The Byrds “Eight Miles High” và mặt B của nó “Why” cũng có ảnh hưởng trong việc khởi xướng tiểu thể loại âm nhạc này. Thực tế, thuật ngữ “raga rock” được đặt ra bởi người phụ trách truyền thông của The Byrds trong các thông cáo báo chí cho đĩa đơn và được sử dụng lần đầu tiên trên văn bản bởi nhà báo Sally Kempton trong bài đánh giá của bà về “Eight Miles High” cho tờ The Village Voice. Sự quan tâm của George Harrison đối với âm nhạc Ấn Độ đã phổ biến thể loại này vào giữa những năm 1960 với các bài hát như “Love You To”, “Tomorrow Never Knows” (được ghi công cho Lennon-McCartney), “Within You Without You” và “The Inner Light”. Các hoạt động nhạc rock của thập niên sáu mươi đã lần lượt ảnh hưởng đến các nhóm nhạc Anh, Mỹ và các nghệ sĩ Ấn Độ để phát triển một hình thức sau này của Rock Ấn Độ.
Nhạc cổ điển phương Tây
Mặc dù đã tiếp xúc với nhạc cổ điển phương Tây hơn một thế kỷ và trải qua hai thế kỷ thuộc địa của Anh, nhạc cổ điển chưa bao giờ đạt được sự phổ biến đáng kể tại Ấn Độ.
Tuy nhiên, giáo dục nhạc cổ điển phương Tây đã được cải thiện với sự giúp đỡ của một số tổ chức tại Ấn Độ, bao gồm KM Music Conservatory (do Nhà soạn nhạc đoạt giải Oscar A.R. Rahman thành lập), Trường Âm nhạc Calcutta, Eastern Fare Music Foundation. Năm 1930, Mehli Mehta đã thành lập Dàn nhạc Giao hưởng Bombay. Con trai ông, Zubin Mehta, đã có một sự nghiệp chỉ huy quốc tế lâu dài. Dàn nhạc Thính phòng Bombay (BCO) được thành lập năm 1962. Trường Âm nhạc Delhi, Học viện Âm nhạc Delhi, Guitarmonk và các tổ chức khác đang hỗ trợ nhạc cổ điển phương Tây. Năm 2006, Dàn nhạc Giao hưởng Ấn Độ (Symphony Orchestra of India) được thành lập, đặt tại NCPA ở Mumbai. Ngày nay, đây là dàn nhạc giao hưởng chuyên nghiệp duy nhất ở Ấn Độ và trình diễn hai mùa hòa nhạc mỗi năm.