Âm nhạc truyền thống Việt Nam chủ yếu được sử dụng trong các hoạt động tôn giáo, đời sống hàng ngày và các lễ hội truyền thống. Nền âm nhạc này khá đa dạng nhờ vào cơ cấu dân số gồm nhiều dân tộc của Việt Nam. Hơn nữa, mỗi dân tộc tại Việt Nam đều sở hữu nhiều loại nhạc cụ độc đáo. Ảnh hưởng của văn hóa âm nhạc châu Á lên âm nhạc Việt Nam có thể được nhìn thấy cụ thể qua các nhạc cụ như sáo, đàn tranh, đàn hạc và đàn nhị.
Tuy nhiên, việc tìm thấy một nhạc cụ dây gần như nguyên vẹn làm từ sừng hươu có niên đại 2.000 năm tuổi và cho thấy những điểm tương đồng rõ rệt với các nhạc cụ truyền thống Việt Nam đã chỉ ra rằng những nhạc cụ truyền thống này có nguồn gốc cổ xưa.[2]
Âm nhạc truyền thống của Việt Nam chịu ảnh hưởng nặng nề từ âm nhạc Trung Quốc, chủ yếu về nhạc cụ và phong cách biểu diễn.[3] Sự du nhập của âm nhạc Mỹ, đặc biệt là rock and roll và nhạc pop, đã ảnh hưởng đến sự phát triển của âm nhạc Việt Nam hiện đại.[4]
Chiến tranh Việt Nam đã có tác động sâu sắc đến âm nhạc Việt Nam, khơi nguồn cảm hứng cho nhiều bài hát phản chiến và ảnh hưởng đến sự phát triển của âm nhạc hiện đại; sự du nhập của nhạc rock đi kèm với việc sử dụng guitar điện để tạo ra âm hưởng mạnh mẽ hơn trong các ca khúc. Các thể loại chính phổ biến trong giai đoạn này là rock, folk (nhạc dân gian) và soul. Cuộc chiến này đã ảnh hưởng đến ca từ và chủ đề trong thời gian đó; các bài hát chủ yếu xoay quanh những chủ đề: hòa bình, tình yêu và công bằng xã hội.
Trước thời kỳ Đổi Mới, âm nhạc Việt Nam chủ yếu chịu ảnh hưởng của nhạc dân gian và hiện thực xã hội chủ nghĩa. Trong giai đoạn này, có sự du nhập của các thể loại mới như hiphop, pop, rock, vốn chịu ảnh hưởng chủ yếu từ văn hóa phương Tây. Các cải cách kinh tế của thời kỳ Đổi Mới vào những năm 1980 đã dẫn đến việc nới lỏng sự kiểm soát của nhà nước đối với nghệ thuật, cho phép sự đa dạng và thử nghiệm lớn hơn trong âm nhạc Việt Nam. Giai đoạn này dẫn đến sự gia tăng phổ biến và chấp nhận các phong cách và thể loại âm nhạc phương Tây.[5]
Sau sự kiện 30 tháng 4 năm 1975, các hoạt động văn hóa bị kiểm soát chặt chẽ, nhiều nhạc sĩ buộc phải di cư sang nước khác, những người ở lại phải tuân theo các quy định của nhà nước. Các chủ đề âm nhạc chuyển sang phản ánh tuyên truyền của nhà nước và phong cách trở nên đồng nhất hơn. Một nhạc sĩ Việt Nam nổi tiếng là Trịnh Công Sơn, sau năm 1975, nhạc của ông bị cấm và ông bị quản chế tại gia vì các bài hát của ông mang nội dung phản chiến và chống chính phủ.[cần dẫn nguồn]
Sự bùng nổ của internet đã mở rộng đáng kể khả năng tiếp cận và sự đa dạng của âm nhạc tại Việt Nam, cho phép giao thoa văn hóa lớn hơn và phát triển các phong cách âm nhạc mới. Giai đoạn đương đại này đã làm cho âm nhạc Việt Nam trở nên đa dạng và mang tính thử nghiệm hơn.[6]
Phật giáo đã có ảnh hưởng đáng kể đến âm nhạc Việt Nam, đặc biệt là về các khía cạnh tâm linh và thiền định. Điều này diễn ra trong thời kỳ trung đại.[7]
Nhã nhạc cung đình Việt Nam xuất hiện rõ ràng lần đầu tiên trong các ghi chép lịch sử sau một cuộc tấn công bằng đường biển thành công chống lại Chiêm Thành (Champa) do vua Lý Thái Tông lãnh đạo vào năm 1044. Phụ nữ Chăm đã bị bắt làm ca nữ, vũ công và người mua vui cho triều đình. Sử sách ghi lại rằng một cung điện riêng dành cho phụ nữ Chăm được xây dựng vào năm 1046, sau đó vào năm 1060, nhà vua đã ra lệnh dịch các bài hát Chăm và đưa trống Chăm (được gọi là trống cơm) vào ban nhạc cung đình.[8] Trong thế kỷ 13, một xu hướng âm nhạc mới đến từ Trung Quốc xuất hiện: các bài hát phổ theo điệu Trung Hoa với lời ca tiếng Việt.[9]
Âm nhạc cổ điển cũng được biểu diễn để tôn vinh các vị thần và các học giả như Khổng Tử trong các đền miếu. Các loại hình này được định nghĩa là Nhã nhạc (“âm nhạc tao nhã” hoặc âm nhạc “nghi lễ”), Đại nhạc (“nhạc lớn”) và Tiểu nhạc (“nhạc nhỏ”) được phân loại là âm nhạc thính phòng, thường dùng để giải trí cho vua chúa.[11][12][13][14][15] Trong múa truyền thống Việt Nam, các điệu múa cung đình bao gồm văn vũ (múa văn) và võ vũ (múa võ).[16][17][18]
Đờn ca tài tử
Bài viết chính: Đờn ca tài tử
Đờn ca tài tử là một thể loại nhạc thính phòng trong nền âm nhạc truyền thống miền Nam Việt Nam. Biên chế nhạc cụ của nó có nét tương đồng với phong cách Ca Huế. Đôi khi, các phiên bản cải biên của nhạc cụ phương Tây như đàn ghi-ta, violin và đàn hạ uy di (steel guitar) cũng được đưa vào sử dụng. Vọng cổ là một trong những làn điệu tài tử phổ biến nhất, được sáng tác vào năm 1919 bởi nhạc sĩ Sáu Lầu (Cao Văn Lầu), người Bạc Liêu ở miền Nam Việt Nam.
Nhạc dân gian (Dân ca)
Các nghệ sĩ trong nhóm nhạc truyền thống Đông Kinh cổ nhạc
Âm nhạc dân gian Việt Nam cực kỳ đa dạng và bao gồm nhiều loại hình khác nhau như: dân ca các vùng miền, quan họ, ca trù, hát tuồng, hát chèo, hát chầu văn, hò, hát xẩm, hát xoan, bài chòi, đờn ca tài tử, ca Huế và trống quân, cùng nhiều hình thức khác.
Chèo
Dàn nhạc Chèo đệm cho biểu diễn múa rối nước
Chèo là một loại hình sân khấu ca nhạc thường mang tính trào phúng, kết hợp với múa, theo truyền thống được biểu diễn bởi người nông dân ở miền Bắc Việt Nam. Chèo thường được diễn ngoài trời bởi các gánh hát bán chuyên lưu động, điển hình là tại sân đình hoặc sân các công trình công cộng. Tuy nhiên, ngày nay chèo cũng ngày càng được biểu diễn phổ biến trong các nhà hát và bởi các nghệ sĩ chuyên nghiệp.
Xẩm
Nghệ sĩ khiếm thị biểu diễn hát Xẩm
Xẩm hay Hát xẩm là một loại hình âm nhạc dân gian Việt Nam từng rất phổ biến ở miền Bắc, nhưng ngày nay được coi là một loại hình âm nhạc truyền thống có nguy cơ mai một. Trong thời phong kiến, hát xẩm thường được biểu diễn bởi các nghệ sĩ khiếm thị; họ đi từ thị trấn này sang thị trấn khác và kiếm sống bằng cách hát ở những chốn đông người.
Quan họ
Hát Quan họ tại Hồ Hoàn Kiếm
Quan họ (lối hát giao duyên/đối đáp) phổ biến ở vùng Hà Bắc (nay tách thành hai tỉnh Bắc Ninh và Bắc Giang) và trên khắp Việt Nam; có rất nhiều biến thể tồn tại, đặc biệt là ở các tỉnh phía Bắc. Được hát theo lối a cappella (hát mộc, không nhạc đệm), quan họ mang tính ngẫu hứng và được sử dụng trong các nghi thức giao duyên, kết chạ.
Chầu văn
Hát Chầu văn trong nghi lễ lên đồng
Chầu văn hay hát văn là một hình thức âm nhạc tâm linh được sử dụng để thỉnh thần linh trong các nghi lễ. Loại hình này có tính tiết tấu cao và hướng tới trạng thái nhập đồng (trance). Trước năm 1986, chính phủ từng hạn chế hát chầu văn và các hình thức biểu đạt tôn giáo khác. Kể từ đó, loại hình này đã được phục hồi bởi các nghệ sĩ như Phạm Văn Tỵ.
Nhạc dân tộc cải biên
Nhạc dân tộc cải biên là một hình thức hiện đại của âm nhạc dân gian Việt Nam, nảy sinh vào những năm 1950 sau khi Trường Âm nhạc Việt Nam (nay là Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam) được thành lập năm 1956. Sự phát triển này liên quan đến việc viết nhạc truyền thống sử dụng hệ thống ký âm phương Tây, đồng thời bổ sung các yếu tố phương Tây về hòa âm và phối khí. Nhạc dân tộc cải biên thường bị những người theo chủ nghĩa thuần túy chỉ trích vì cách tiếp cận làm loãng đi bản sắc truyền thống.
Ca trù
Nhóm biểu diễn Ca trù
Ca trù (còn gọi là hát ả đào) là một hình thức ngâm thơ phổ nhạc phức tạp. Hầu hết người hát là nữ giới (ca nương). Thể loại này đã được phục hồi mạnh mẽ kể từ khi chính phủ nới lỏng các hạn chế vào cuối những năm 1980 (trước đó ca trù từng bị đánh đồng sai lệch với hoạt động mại dâm).
Ca trù có nhiều hình thức, được cho là bắt nguồn từ cung đình, sau đó chuyển dịch chủ yếu sang biểu diễn tại đình làng phục vụ các nho sĩ và tầng lớp thượng lưu (đây là loại hình ca trù được biết đến rộng rãi nhất). Nó có thể được ví như loại hình giải trí tương tự kỹ nữ (gisaeng) của Hàn Quốc, nơi những người phụ nữ được đào tạo bài bản về cầm kỳ thi họa để phục vụ giới quyền quý.
Cải lương
Trích đoạn từ vở cải lương “Tự Đức dâng roi”
Cải lương bắt nguồn từ miền Nam Việt Nam vào đầu thế kỷ 20 và nở rộ vào những năm 1930 như một loại hình sân khấu của tầng lớp trung lưu trong thời kỳ thuộc địa Pháp. Cải lương hiện được quảng bá như một loại hình sân khấu kịch hát dân tộc. Khác với các loại hình dân gian khác, nó vẫn tiếp tục phổ biến với đại chúng cho đến cuối những năm 1970 và 1980, mặc dù hiện nay đang có chiều hướng suy giảm.
Cải lương có thể được so sánh như một loại kịch nói có thêm yếu tố Vọng cổ. Thuật ngữ này có nghĩa đen là “ngóng cổ trông tin/hoài niệm quá khứ”, là một điệu hát đặc biệt với nhạc nền thường là đàn tranh hoặc đàn ghi-ta (đã được Việt hóa – ghi ta phím lõm). Trong một vở tuồng cải lương điển hình, các diễn viên sẽ sử dụng kết hợp giữa lời thoại thông thường và ca vọng cổ để bày tỏ suy nghĩ và cảm xúc.
Tuồng
Trang phục tướng soái trong Tuồng (Hát Bội) ở Huế năm 1874
Tuồng, còn được gọi là hát tuồng hay hát bội, là một loại hình sân khấu Việt Nam. Hát tuồng thường được gọi là kịch hát cổ điển (opera) của Việt Nam và chịu ảnh hưởng của kinh kịch Trung Quốc.
Hò
Hò có thể được xem là phong cách tương tự Quan họ ở phương Nam. Nó mang tính ngẫu hứng và thường được hát như một cuộc đối đáp giữa nam và nữ. Các chủ đề phổ biến bao gồm tình yêu, giao duyên, đồng quê, v.v. “Hò” rất phổ biến ở Cần Thơ và miền Tây Việt Nam.
Bài chòi & Nhạc lễ
Nhạc cụ truyền thống
Để xem danh sách đầy đủ hơn, hãy xem bài: Nhạc cụ truyền thống Việt Nam.
-
Đàn bầu: Đàn độc huyền (một dây).
-
Đàn gáo: Đàn nhị có bầu cộng hưởng bằng gáo dừa (tương tự đàn yehu Trung Quốc).
-
Đàn nguyệt: Đàn kìm, hai dây, cần dài (tương tự đàn yueqin Trung Quốc).
-
Đàn nhị: Đàn cò, hai dây với bầu cộng hưởng bằng gỗ cứng (tương tự đàn erhu Trung Quốc).
-
Đàn sến: Đàn hai dây, cần có phím (tương tự đàn qinqin Triều Châu).
-
Đàn tam: Đàn ba dây, không phím, bầu bịt da trăn (tương tự đàn sanxian Trung Quốc).
-
Đàn tam thập lục: Đàn gõ dây (tương tự đàn yangqin Trung Quốc).
-
Đàn tranh: Đàn zither dài nhiều dây (tương tự đàn guzheng Trung Quốc).
-
Đàn tỳ bà: Đàn bốn dây hình quả lê (tương tự đàn pipa Trung Quốc).
-
Kèn bầu: Kèn dăm (tương tự kèn suona Trung Quốc).
-
T’rưng: Đàn xylophone làm bằng tre.
-
K’ni (hay k’ny, k’ný): Đàn vĩ cầm một dây dạng dọc với đĩa cộng hưởng được ngậm trong miệng người chơi; là nhạc cụ của người Gia Rai ở Tây Nguyên.
Nhạc Cổ điển
(Xem thêm: Trường ca)
Phạm Tuyên là một trong những gương mặt đại diện cho dòng nhạc cổ điển (nhạc hàn lâm) tại Việt Nam.
Các nhạc sĩ Việt Nam cũng tiếp nối dòng chảy của nhạc cổ điển phương Tây. Tiêu biểu có vở Cô Sao của Đỗ Nhuận, được coi là vở nhạc kịch (opera) đầu tiên của Việt Nam. Nhạc sĩ Hoàng Vân đã sáng tác bản Thành Đồng Tổ Quốc vào năm 1960, được xem là bản giao hưởng đầu tiên của Việt Nam, và vở Chị Sứ là vở ballet đầu tiên vào năm 1968. Ông cũng viết hàng chục bản hợp xướng cùng dàn nhạc giao hưởng bên cạnh hàng trăm ca khúc yêu nước nổi tiếng. Nhạc sĩ Nguyễn Văn Quỳ cũng đã viết 9 bản sonata cho violin và piano, kết hợp giữa kiến thức âm nhạc Pháp và truyền thống Việt Nam. Phạm Duy cũng có những sáng tác cổ điển pha trộn với chất liệu dân ca Việt Nam.
Nhạc Đỏ
(Bài chi tiết: Nhạc đỏ)
Thanh Lam là một trong những nghệ sĩ tiêu biểu trình bày dòng nhạc Đỏ.
Nhạc đỏ là tên gọi chung của dòng nhạc cách mạng tại Việt Nam. Thể loại này bắt đầu xuất hiện ngay sau đầu thế kỷ 20 trong thời kỳ thuộc địa Pháp, cổ vũ cho độc lập, chủ nghĩa xã hội và tinh thần chống thực dân. Nhạc đỏ sau đó được thúc đẩy mạnh mẽ trên khắp miền Bắc Việt Nam trong thời kỳ chiến tranh, nhằm thôi thúc người dân miền Bắc thống nhất đất nước dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam và chiến đấu chống lại “đế quốc Mỹ và tay sai” ở miền Nam Việt Nam. Các hình thức âm nhạc và văn hóa phi truyền thống, phi cách mạng khác ở miền Bắc, như nhạc tiền chiến (nhạc đại chúng Việt Nam) và âm nhạc văn hóa phương Tây, đều bị cấm và bị gán mác là “phản động”, “tư sản” hoặc “tư bản”.
Nhạc Vàng
(Bài chi tiết: Nhạc vàng và Bolero)
Nhạc vàng ở Việt Nam mang hai ý nghĩa.
-
Ý nghĩa thứ nhất là dòng nhạc trữ tình và lãng mạn thời tiền chiến, phát triển ở miền Nam Việt Nam trong giai đoạn 1954-1975 và sau này ở hải ngoại, cũng như trong nước sau thời kỳ Đổi Mới, chịu ảnh hưởng của âm nhạc miền Nam Việt Nam trước năm 1975.
-
Ý nghĩa thứ hai là tên gọi chung của dòng nhạc đại chúng hình thành vào cuối những năm 1950 tại miền Nam Việt Nam, sử dụng nhiều giai điệu khác nhau như bolero, enka, rumba, tango, ballade, mambo, chachacha…
Nhạc Ballad và Bolero vẫn là một trong những thể loại nhạc tiết tấu chậm phổ biến nhất tại Việt Nam, đặc biệt là trong các buổi hát karaoke hoặc để nghe giải trí nhẹ nhàng.
Nhạc Hải ngoại
(Bài chi tiết: Âm nhạc Việt Nam hải ngoại)
Tâm Đoan là một trong những đại diện của dòng nhạc Hải ngoại.
Nhạc hải ngoại (hay âm nhạc của người Việt xa xứ) đề cập đến nền âm nhạc Việt Nam được mang ra nước ngoài, đặc biệt là đến Hoa Kỳ và Pháp, do sự di cư của các nghệ sĩ Việt Nam sau sự kiện 30 tháng 4 năm 1975.
Trung tâm Thúy Nga là một trong những hãng thu âm lớn nhất tại hải ngoại.
Kể từ khi cuộc cải cách kinh tế Đổi Mới bắt đầu vào năm 1986, lượng khách du lịch nước ngoài đến Việt Nam ngày càng tăng, mở ra một chiều kích mới cho đời sống âm nhạc trong nước. Nhiều khách sạn và nhà hàng đã thuê các nhạc công chơi nhạc cụ dân tộc để phục vụ khách hàng mới. Các chương trình biểu diễn giới thiệu cho du khách một số khía cạnh của văn hóa âm nhạc Việt Nam, tuy nhiên các nhạc công cũng chơi cả nhạc dân gian đã được “Tây phương hóa” để chiều lòng thị hiếu người nước ngoài vì lý do kinh tế.
Ngành công nghiệp văn hóa tại Việt Nam đang cho thấy xu hướng phát triển thịnh vượng. Một số liên hoan âm nhạc xuất sắc đã diễn ra, như Liên hoan Hát ru, Liên hoan Sân khấu Hiện đại, cuộc thi Tiếng hát Sân khấu, Liên hoan Sân khấu Truyền thống, v.v. Một lượng lớn nhạc phim cũng đã được sáng tác để làm phong phú thêm cho ngành điện ảnh Việt Nam.
Hơn nữa, Viện Âm nhạc đã đóng vai trò quan trọng trong việc bảo tồn và nghiên cứu học thuật về âm nhạc Việt Nam. Viện đang sử dụng tốt công nghệ hiện đại để phục hồi và lưu trữ âm nhạc cũng như các bài hát Việt Nam trên đĩa compact nhằm bảo quản tư liệu âm thanh lâu dài và tốt hơn. Lưu trữ tại Kho Âm thanh của Viện Âm nhạc hiện có 8.850 bản nhạc khí và gần 18.000 bài dân ca do khoảng 2.000 nghệ nhân trình bày. Hàng nghìn sản phẩm công nghệ dưới dạng CD âm thanh, VCD và băng video ghi lại các buổi biểu diễn nhạc dân gian đã được phát hành.
Thập niên 1940–1980: Các nhạc sĩ kiêm ca sĩ
Nhạc sĩ Phạm Duy (1920–2013)
(Bài chi tiết: Tân nhạc Việt Nam)
Chiến tranh Việt Nam, sự kiện 30/4 và hoàn cảnh của những người tị nạn Việt Nam đã tạo ra một loạt các tác phẩm âm nhạc trở thành những bài ca “kinh điển” đối với người Việt cả trong và ngoài nước. Các tác giả đáng chú ý bao gồm Phạm Duy và Trịnh Công Sơn. Các ca sĩ tiêu biểu bao gồm Thái Thanh, Khánh Ly và Lệ Thu.
Nhiều nhạc sĩ trong số này, khi ở miền Bắc, cũng đã đóng góp những ca khúc cách mạng, được gọi là nhạc đỏ: Lưu Hữu Phước, Văn Cao, Hoàng Vân, Nguyễn Xuân Khoát…
Âm nhạc Đương đại / V-pop
(Bài chi tiết: V-pop)
Sự tiếp nhận văn hóa nhạc pop hiện đại ngày càng gia tăng khi mỗi thế hệ mới ở Việt Nam tiếp xúc nhiều hơn và chịu ảnh hưởng của âm nhạc phương Tây, cùng với phong cách thời trang của Hồng Kông, Đài Loan, Nhật Bản và Hàn Quốc. Hoạt động sản xuất âm nhạc đã được cải thiện và mở rộng qua các năm khi các nghệ sĩ và nhà tổ chức nước ngoài đến thăm đã giúp kích thích ngành công nghiệp giải trí Việt Nam.
Những hoạt động này bao gồm các sân khấu quốc tế như Asia Music Festival tại Hàn Quốc, nơi các ca sĩ nổi tiếng Việt Nam như Mỹ Linh, Mỹ Tâm, Hồ Ngọc Hà, Lam Trường, Sơn Tùng M-TP và những người khác đã biểu diễn cùng các ca sĩ từ nhiều quốc gia châu Á.
Trong những năm gần đây (từ 2006 trở đi), nhạc pop Việt Nam đã có sự cải thiện vượt bậc so với trước. Nhạc Việt đã có thể mở rộng phạm vi tiếp cận đến khán giả trong nước và hải ngoại. Có nhiều nghệ sĩ Underground nổi tiếng như Andree Right Hand, Big Daddy, Shadow P (đều góp mặt trong bài hát nổi tiếng Để anh được yêu) hay Lil’ Knight và vô số người khác đã nổi lên nhờ Internet.
Bên cạnh đó, cũng có những ca sĩ khác đi theo con đường chính thống (mainstream) như M4U, Hồ Ngọc Hà, Bảo Thy, Wanbi Tuấn Anh, Khổng Tú Quỳnh, Radio Band… Cũng có những ca sĩ nghiệp dư sở hữu những bản hit tại Việt Nam như Khởi My, Tóc Tiên, Văn Mai Hương… Những ca sĩ này thường xem ca hát như một sở thích nên không bị gắn mác là nghệ sĩ thị trường. Nhìn chung, chất lượng thu âm và phong cách video âm nhạc (MV) tại Việt Nam đã cải thiện rất nhiều so với những năm trước nhờ vào nhiều đơn vị sản xuất tư nhân và cả việc người Việt hải ngoại trở về nước để sản xuất các sản phẩm kết hợp giữa âm nhạc phương Tây và Việt Nam.
Rock và Heavy Metal
Được du nhập bởi lính Mỹ, Rock and roll đã phổ biến tại Sài Gòn trong thời kỳ Chiến tranh Việt Nam. Thể loại này phát triển mạnh ở miền Nam và lan rộng ra miền Bắc sau sự trỗi dậy của ban nhạc Bức Tường vào thập niên 90. Trong 10 năm qua, nhạc Metal đã trở nên phổ biến hơn tại Việt Nam. Ngũ Cung và Microwave là những ban nhạc rock/metal hàng đầu của Việt Nam trong thế kỷ 21.
Một số bài hát phổ biến trong thời chiến bao gồm “Paint it Black” của The Rolling Stones, “All You Need is Love” của The Beatles và “Purple Haze” của Jimi Hendrix. Trong thế kỷ 21, bên cạnh các ban nhạc từ thế kỷ trước, một số ban nhạc Alternative Rock – Pop Rock mới đang dần xuất hiện như Ngọt, Cá Hồi Hoang hay Chillies. Đặc biệt nhất là Ngọt với nhiều bản hit như “Lần Cuối”, “Thấy Chưa”, “Để quên” và “Cho Tôi Đi Theo”.
Hip hop và Rap
Hip hop du nhập vào Việt Nam từ đầu những năm 1990. Tuy nhiên, do rào cản ngôn ngữ, số lượng người nghe không nhiều. Mãi đến đầu những năm 2000, Hip hop mới bắt đầu phát triển tại Việt Nam và trở thành một phong trào của giới trẻ. Không lâu sau đó, phong trào nhanh chóng lắng xuống và nhiều người đã quay lưng lại với Hip hop và Rap. Mặc dù đây có thể được coi là “giai đoạn đóng băng” của Hip hop Việt, nhưng nó cũng giúp Hip hop Underground Việt Nam trở nên ổn định hơn khi những người đam mê thực sự tiếp tục sứ mệnh làm cho văn hóa này ngày càng mạnh mẽ, hứa hẹn nhiều tài năng được sinh ra từ cái nôi này.
Đến đầu những năm 2005, các nhóm và cộng đồng mới ra đời. Nổi bật nhất là Wowy, một rapper nổi tiếng tại Việt Nam những năm 2005, và DSK (“Die Sonnen Kinder” hay “Da Sun Kid”) được mệnh danh là “King Of Rap”. Sau đó, anh kết hợp với Karik trở thành cặp đôi rapper rất nổi tiếng tại Việt Nam giai đoạn 2005–2010. Một rapper nổi tiếng khác là Suboi, cô là nữ rapper Việt Nam đầu tiên thành công trong nước và được mệnh danh là “Nữ hoàng Hip hop Việt Nam”. Một số nghệ sĩ tiêu biểu là: Suboi, Kimmese và Wowy.
Hiện nay, Hip hop đóng vai trò quan trọng trong V-pop. Các cuộc thi gameshow về Hip hop đang phát triển tại Việt Nam như Rap Việt, King of Rap… góp phần đưa Hip hop Việt Nam vươn tầm quốc tế.
Nhạc Karaoke
Nhạc Karaoke phát triển tại Việt Nam vào những năm 1990. Nhạc Karaoke chủ yếu bao gồm các bài hát có tiết tấu chậm, thường có ca từ buồn và/hoặc lãng mạn. Karaoke Việt Nam với lời bài hát chạy theo nhạc thường thuộc các thể loại ballad, bolero hoặc cải lương. Nhạc ballad và bolero Việt Nam, chẳng hạn như từ các chương trình Paris by Night hoặc từ các sản phẩm âm nhạc sản xuất trong nước, vẫn là một trong những thể loại nhạc chậm phổ biến nhất đối với người Việt. Một số ví dụ là “Love in the sunshine” (Tình yêu trong nắng) của Trish Thùy Trang và “Unforgettable love” (Tình yêu không thể quên) của Hồ Quỳnh Hương.
Tài liệu tham khảo
- Ó Briain, Lonán (2018). Musical minorities : the sounds of Hmong ethnicity in Northern Vietnam. New York, NY. ISBN 9780190626976. OCLC 994287647.Throughout its history, Vietnam has been most heavily influenced by traditional Chinese music, along with Korea,Mongolia and Japan.“Southeast Asian arts Vietnam”. Encyclopædia Britannica Online. Encyclopædia Britannica. 23 July 2008. p. 36.
- Campos, Fredeliza Z.; Hull, Jennifer R.; Hồng, Vương Thu. “In search of a musical past: evidence for early chordophones from Vietnam”. Antiquity. 97 (391): 141–157. doi:10.15184/aqy.2022.170. ISSN 0003-598X – via Cambridge Core.
- Qing, Tian; San, Tan Hwee (1994). “Recent Trends in Buddhist Music Research in China”. British Journal of Ethnomusicology. 3: 63–72. ISSN 0968-1221. JSTOR 3060806.
- Gibbs, Jason (2008). “How Does Hanoi Rock? The Way to Rock and Roll in Vietnam”. Asian Music. 39 (1): 5–25. ISSN 0044-9202. JSTOR 25501572.
- “What Doi Moi Means for Art”. Southeast Asia Digital Library, Northern Illinois University.
- Heller, G. N. (2011). From the Melting Pot to Cultural Pluralism: General Music in a Technological Age, 1892-1992. Journal of Historical Research in Music Education, 33(1), 59–84. http://www.jstor.org/stable/41300429
- Qing, Tian, and Tan Hwee San. “Recent Trends in Buddhist Music Research in China.” British Journal of Ethnomusicology, vol. 3, 1994, pp. 63–72. JSTOR, http://www.jstor.org/stable/3060806. Accessed 14 Apr. 2024.
- Vietnam – Page 95 Audrey Seah, Charissa M. Nair – 2004 “There were three categories: dai nhac (dai nyahk) or great music, chamber music for the entertainment of the king, and ritual music- accompanying important ceremonies such as the one to ensure a good harvest. The Ly kings, in particular “
- International Workshop on Nhã Nhạc of Nguyễn Dynasty: Huế court music – Page 201 Huế Monuments Conservation Center, Ủy ban quốc gia Unesco của Việt Nam, Viện nghiên cứu âm nhạc (Vietnam) – 2004 “… by stricter rules. That was the rule in using “Great music” and “Small music”. Great music …”
- Tư liệu âm nhạc cung đình Việt Nam – Page 103 Ngọc Thành Tô,ön (Mounting the Esplanade-simple version), -Dàngdàn kép (Mounting the …”
- Asian Pacific quarterly of cultural and social affairs – Volumes 3-4 – Page 67 Cultural and Social Centre for the Asian and Pacific Region – 1971 “Đại nhạc (literally : great music) or Cd xuy Đại nhạc iW&^k.1^), composed … Tiểu nhạc (literally :small music) or // true Tiểu nhạc (UYrB%:) : small group of silk or stringed instruments and bamboo flute. Ty khanh: … Traditional Vietnamese Music 67.”
- [1] Court Music “He with the profound knowledge about Vietnamese Court Music not only taught the performance skill of such repertoires as Liên hoàn, Bình bán, Tây mai, Kim tiền, Xuân phong, Long hổ, Tẩu mã extracted from Ten bản ngự (Small music); Mã vũ, Man (Great music) but introduced their origin and performance environment.”
- International Workshop on Nhã Nhạc of Nguyễn Dynasty: Huế court music – Page 152 Huế Monuments Conservation Center, Ủy ban quốc gia Unesco của Việt Nam, Viện nghiên cứu âm nhạc (Vietnam) – 2004 “What is Dai nhac (great music) and what is Tieu nhac (small music)? On basis of terminology and canon-like document, there are some notions for our deep concern: – Nha nhac is a genre of music used by Chinese emperors in sacrifices to …”
- Selected musical terms of non-Western cultures: a notebook-glossary – Page 132 Walter Kaufmann – 1990 “Dai nhac (Vietnam). “Great music.” Ceremonial music of Temple and Royal Palace performed by a large instrumental ensemble. The instruments of a dai nhac ensemble were: 4 ken, …”
- Visiting Arts regional profile: Asia Pacific arts directory – Page 578 Tim Doling – 1996 “Court orchestras were also organized into nha nhac (‘elegant music’) and dai nhac (‘great music’) ensembles and court dances were defined as either van vu (civil) or vo vu (military). Confucian music and dance was presented at court until …”
- Garland Encyclopedia of World Music South East Asia p.262 Nhạc tài tử
- Nguyễn, Trâm (7 July 2011). Nguyen Van Quy – A Biography. Hanoi: Nguyễn Trâm. p. 38. Retrieved 23 October 2016.
- Duy, Dinh (12 October 2016). “The Revival of Boléro in Vietnam”. The Diplomat. The Diplomat. Retrieved 30 October 2017.
- “The Revival of Boléro in Vietnam”. thediplomat.com. Retrieved 18 October 2021.
- John Shepherd Continuum encyclopedia of popular music of the world: Volumes 3–7 – 2005
- Phạm Duy. 1975. Musics of Vietnam
- Olsen
- Popular Music of Vietnam 5 Sep 2010 – Popular Music of Vietnam: The Politics of Remembering, the Economics of Forgetting by Dale A.Olsen Routledge, New York, London, 2008
- “The Revival of Boléro in Vietnam”. thediplomat.com. Retrieved 18 October 2021.